Diyarbakır Saint George (Kara Papaz) Kilisesi

Diyarbakır şehir tarihinin ilk yönetim merkezi olan İçkale’de bulunan kilise, M.S. 3. yüzyılda Roma Döneminde inşa edilmiştir. Roma mimarisini bütünüyle yansıtan abidevi bir eserdir. Artuklular Döneminde batı tarafına eklenen kubbeli bölüm ile yapı hamam haline getirilmiştir.
Kilise, doğu yönünde sur duvarlarıyla birleşerek Dicle vadisine bakar. Orta nefin üzeri elips bir kubbeyle örtülmüştür. Artuklu döneminde yapılan hamam kısmı kare planlı olarak inşa edilmiştir. Bu mekânın sivri kemerlerle birbirine bağlanmış sekiz ayağın taşıdığı üst örtüsü günümüze gelememiştir.
Kilise, son dönemde yapılan restorasyon çalışması ve İç Kale Müze Projesiyle ‘Sanat Galerisi’ olarak kullanılmaktadır.
Diyarbakır İçkale’nin en köklü yapılarından biri olan Saint George Kilisesi, M.S. 2. yüzyıla kadar uzanan geçmişiyle okul dışı öğrenme süreçlerinde öğrencilere tarihin derinliğini ve kültürel katmanlaşmayı somut bir şekilde sunan eşsiz bir duraktır. Roma döneminde bir tapınak, Bizans’ta kilise ve Artuklu döneminde saray hamamı veya ambarı olarak kullanılan bu yapı, mekânın zaman içerisindeki dönüşümünü ve farklı medeniyetlerin aynı taşlar üzerindeki izlerini yerinde gözlemleme imkânı tanır. Bölgeye özgü siyah bazalt taş işçiliği ve mimari formları üzerinden sanat tarihi, jeoloji ve geometri gibi derslerle doğrudan ilişki kuran kilise, günümüzde bir sanat galerisi olarak hizmet vermesiyle de tarihi mirasın modern hayata nasıl entegre edilebileceğine dair güçlü bir örnek teşkil eder.